• 27.07.2022 |
  • 4,334

ปลากระเบนราหูยักษ์

ลักษณะเด่น
          ปากอยู่ด้านหน้า จะงอยปากมีแผ่นหนังขนาดใหญ่ที่งอเข้าหากัน ทำหน้าที่ในการช่วยดักแพลงก์ตอนให้เข้าสู่ปากได้ง่ายขึ้น มีแถบฟันที่กลางขากรรไกรล่าง จำนวน 18 แถว พื้นที่ใกล้ส่วนหลังหัวจะมีแถบสีขาวสองแถบตัดกับพื้นหลังสีดำเข้ม ทำให้ดูคล้ายกับรูปตัวที (“T”) ลำตัวส่วนท้ายมีครีบหลังขนาดเล็ก และหางคล้ายแส้ แต่สั้น และไม่มีเงี่ยง
 
ขนาด
          สามารถโตได้ถึง 9 เมตร ตามความกว้างของลำตัว และมีน้ำหนักได้ถึง 3,000 กิโลกรัม แต่ขนาดที่พบโดยทั่วไปมีขนาดประมาณ 2 - 5 เมตร
 
ถิ่นอาศัยและการแพร่กระจายในประเทศไทย
          มีแหล่งอาศัยหากินตั้งแต่บริเวณใกล้ผิวน้ำถึงใกล้พื้นท้องทะเลตามแนวปะการังน้ำลึก จนถึงมหาสมุทรที่ระดับความลึกมากกว่า 1,000 เมตร โดยมักว่ายเข้ามาบริเวณใกล้กองหิน (Cleaning station) เพื่อทำความสะอาดร่างกาย ให้ปลาพยาบาลกำจัดปรสิตตามตัว มีการอพยพระยะไกลระหว่างมหาสมุทร  ในน่านน้ำไทยพบทั้งฝั่งอ่าวและฝั่งทะเลอันดามัน แต่พบบริเวณทะเลอันดามันมากกว่า
 
ชีววิทยา
          ปลากระเบนราหูยักษ์ เป็นปลากระเบน(น้ำเค็ม)ที่ใหญ่ที่สุดในโลก กรองกินแพลงก์ตอนสัตว์เป็นหลัก แต่บางครั้งก็กินสัตว์ขนาดเล็กที่ลอยอยู่ในน้ำ มีพฤติกรรมชอบกระโดดขึ้นเหนือน้ำ ส่วนใหญ่เกิดในช่วงผสมพันธุ์ ออกลูกเป็นตัวครั้งละ 1 ตัว แบบ Ovoviviparous ซึ่งเป็นการผสมภายในตัว แต่ไข่ที่ได้รับการผสมจะไม่ได้รับอาหารจากแม่ แต่อาศัยอาหารจากไข่แดงภายในตัวไข่ จนกระทั่งฟักออกมาเป็นตัว จึงออกจากท้องแม่ 
 
สถานภาพ
          พ.ศ. 2557 ปลากระเบนราหูยักษ์ถูกจัดอยู่ในบัญชีแนบท้ายหมายเลข 2 (Appendix II) ของอนุสัญญาว่าด้วยการค้าระหว่างประเทศซึ่งชนิดสัตว์และพืชป่าที่ใกล้สูญพันธุ์ (CITES) เมื่อวันที่ 14 กันยายน พ.ศ. 2557
          พ.ศ. 2560 สำนักงานนโยบายและแผนทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อมจัดสถานภาพให้เป็นสัตว์ที่มีแนวโน้มใกล้สูญพันธุ์ (Vulnerable Species)
          พ.ศ. 2561 ปลากระเบนราหูยักษ์ได้รับการคุ้มครองตามกฎหมายพระราชบัญญัติสงวนและคุ้มครองสัตว์ป่า พ.ศ. 2562 โดยได้รับการประกาศเป็นสัตว์ป่าคุ้มครองของประเทศไทย เมื่อวันที่ 12 มิถุนายน พ.ศ. 2561
          พ.ศ. 2563 IUCN Red List กำหนดสถานภาพให้เป็นสัตว์ที่ใกล้สูญพันธุ์ (Endangered Species, EN) เนื่องจากมีข้อมูลบ่งชี้ถึงจำนวนประชากรที่ลดลงร้อยละ 50 - 79 ในระยะเวลาประมาณ 87 ปี หรือกว่า 3 รุ่นอายุ
 
เอกสารอ้างอิง
          ทัศพล กระจ่างดารา, 2560; ปลากระดูกอ่อน (ปลาฉลาม ปลากระเบน และปลาหนู) ที่พบในน่านน้ำไทยและน่านน้ำใกล้เคียง, www.fishbase.org, สถาบันวิจัยและพัฒนาทรัพยากรทางทะเลและชายฝั่ง; รายงานสำรวจสถานภาพสัตว์ทะเลหายากที่ได้รับการประกาศเป็นสัตว์สงวนและคุ้มครอง ฉบับสมบูรณ์ (Final Report) เดือนกรกฎาคม พ.ศ. 2564, www.wikipedia.org
กรอกฟอร์ม / Fill out the form
ดูตัวอย่าง / Preview
รายงานการพบเห็น / Sighting report

ชื่อกลุ่ม (Group Name)

กระเบน (Manta Ray)

ชื่อไทย (Thai Name)

ปลากระเบนราหูยักษ์

ชื่อสามัญ (Common Name)

Giant manta

ชื่อวิทยาศาสตร์ (Scientific Name)

Mobula birostris (Walbaum, 1792)

อัพโหลดหลักฐานการพบเห็น / Upload proof of sighting
แนบไฟล์รูปภาพหรือวิดีโอ/ Drag the image or video to upload
ข้อมูลการพบสัตว์ทะเลหายาก / Encounter Information

ข้อมูลผู้ส่งรายงาน / Sender Information

ชื่อกลุ่ม (Group Name)

กระเบน (Manta Ray)

ชื่อไทย (Thai Name)

ปลากระเบนราหูยักษ์

ชื่อสามัญ (Common Name)

Giant manta

ชื่อวิทยาศาสตร์ (Scientific Name)

Mobula birostris (Walbaum, 1792)

หลักฐานการพบเห็นสัตว์ทะเลหายาก / Evidence of sightings of Encounter
ข้อมูลการพบสัตว์ทะเลหายาก / Encounter Information
วันที่รายงาน / Report Date :
รายละเอียดข้อมูลการพบสัตว์ทะเลหายาก/ Detail Encounter Information
ลองจิจูด / Longitude :
ละติจูด / Latitude :
ข้อมูลการพบสัตว์ทะเลหายาก / Encounter Information
ชื่อ - นามสกุล*/ Name - Surname
เบอร์โทรศัพท์/Phone number
อีเมล/E-mail
ส่งข้อมูลรายงานเรียบร้อย
Report Data Success
สัตว์ทะเลหายาก / Endangered
วาฬสีน้ำเงิน
วาฬสีน้ำเงิน
Blue whale
Balaenoptera musculus (Linnaeus, 1758)
ปลาฉนากเขียว
ปลาฉนากเขียว
Longcomb sawfish
Pristis zijsron Bleeker, 1851
ปลาฉลามหัวค้อนใหญ่
ปลาฉลามหัวค้อนใหญ่
Great hammerhead
Sphyrna mokarran (Rüppell, 1837)
ปลาฉนากยักษ์
ปลาฉนากยักษ์
Common sawfish
Pristis pristis (Linnaeus, 1758)
ปลาโรนิน
ปลาโรนิน
Bowmouth guitarfish
Rhina ancylostomus Bloch & Schneider, 1801
ปลาฉลามหัวค้อนยาว
ปลาฉลามหัวค้อนยาว
Winghead shark
Eusphyra blochii (Cuvier, 1816)
ปลาฉลามเสือดาว
ปลาฉลามเสือดาว
Zebra shark
Stegostoma tigrinum (Forster, 1781)
ปลาฉนากปากแหลม
ปลาฉนากปากแหลม
Pointed sawfish
Anoxypristis cuspidata (Latham, 1794)
ปลาฉลามวาฬ
ปลาฉลามวาฬ
Whale shark
Rhincodon typus Smith, 1828
ปลากระเบนปีศาจหางหนาม
ปลากระเบนปีศาจหางหนาม
Devil fish
Mobula mobular (Bonnaterre, 1788)
ปลาฉลามหัวค้อนเรียบ
ปลาฉลามหัวค้อนเรียบ
Smooth hammerhead
Sphyrna zygaena (Linnaeus, 1758)
ปลากระเบนปีศาจครีบโค้ง
ปลากระเบนปีศาจครีบโค้ง
Smoothtail mobula
Mobula thurstoni (Lloyd, 1908)
ปลากระเบนปีศาจครีบสั้น
ปลากระเบนปีศาจครีบสั้น
Shortfin devil ray
Mobula kuhlii (Müller & Henle, 1841)
ปลาฉนากฟันเล็ก
ปลาฉนากฟันเล็ก
Smalltooth sawfish
Pristis pectinata Latham, 1794
ปลากระเบนปีศาจหางเคียว
ปลากระเบนปีศาจหางเคียว
Chilean devil ray
Mobula tarapacana (Philippi, 1892)
ปลากระเบนราหูแนวปะการัง
ปลากระเบนราหูแนวปะการัง
Alfred manta
Mobula alfredi (Krefft, 1868)
ปลาฉลามหัวค้อนสีน้ำเงิน
ปลาฉลามหัวค้อนสีน้ำเงิน
Scalloped hammerhead
Sphyrna lewini (Griffith & Smith, 1834)